Παρασκευή 4 Οκτωβρίου 2013

Ας γνωριστούμε καλύτερα

Αυτή την εβδομάδα θα γνωριστούμε καλύτερα παίζοντας παιχνίδια με τα ονόματα μας, φτιάχνοντας το παρουσιολόγιο της τάξης, κατασκευάζοντας τον εαυτό μας, ζωγραφίζοντας και τραγουδώντας....

Τα παιδιά έκοψαν τα λουλουδο-παιδάκια, κολλήσαμε στα λουλούδια την φωτογραφία και το όνομα



και αφού το κάθε ένα βρήκε το λουλούδι του, με την συνοδεία της μουσικής του Vivaldi,
μεταμορφώθηκε από ένα μικρό σποράκι σε ένα πανέμορφο λουλούδι με άνθη, βλαστό και φύλλα. Τα παιδιά ενώ αρχικά ακολουθούσαν τις οδηγίες της νηπιαγωγού για να δραματοποιήσουν την ιστορία των λουλουδιών κάνοντας συγκεκριμένες κινήσεις, στην συνέχεια χόρεψαν ανάλογα με τον ήχο που έβγαζαν τρία μουσικά όργανα(ξυλάκια,ντέφι,κλακέτες). Το κάθε μουσικό όργανο αντιπροσώπευε τον ήλιο, την βροχή και τον αέρα που είναι απαραίτητα στοιχεία για την ανάπτυξη των λουλουδιών. Στο άκουσμα του ήχου, τα παιδιά έπρεπε να θυμούνται τις κινήσεις που είχαμε ορίσει εκ των προτέρων.



Στην συνέχεια, τους δόθηκαν πεταλούδες σκορπισμένες στον χώρο που έγραφαν το όνομα τους. Όσο έπαιζε η μουσική τα λουλουδοπαιδιά κινούνταν στον χώρο ενώ όταν σταματούσε έπρεπε να κάνουν ανάγνωση στο όνομα τους και να βρουν την δική τους πεταλούδα. Πολλά παιδιά στην αρχή δυσκολεύτηκαν, ειδικά τα προνήπια, αλλά αφού παίξαμε αρκετές φορές όλα τα παιδιά με την βοήθεια μας τα κατάφεραν. Η χαρά τους όταν τις έβρισκαν ήταν πολύ μεγάλη. Το παρουσιολόγιο μας με τα λουλούδια και τις πεταλούδες είναι έτοιμο να στολίσει την τάξη μας και να βοηθήσει να διαπιστώνουμε ποιοι ήρθαν κάθε μέρα στο σχολείο και ποιοι όχι.




Το όνομα του κάθε ατόμου είναι σημαντικό και ένας βασικός παράγοντας που μας κάνει να ξεχωρίζουμε ο ένας από τον άλλον. Φωνάξαμε τα ονόματα μας δυνατά, σιγανά, χαρούμενα και τα συλλαβίσαμε. Ανάλογα με τον αριθμό των συλλαβών, τα παιδιά τα τοποθέτησαν κάτω από τον ανάλογο αριθμό. Τα μικρότερα παιδιά είχαν βοήθεια από τα νήπια που ήδη από πέρσι γνωρίζουν να μετρούν και να διαβάζουν τους αριθμούς.




Ζωγράφισαν το αρχικό του ονόματος τους, σύμφωνα με το χρώμα της ομάδας τους και φτιάξαμε το λουλουδοσχολείο .





Μιλήσαμε για το τι σημαίνει το όνομα τους, τι συμβολίζει, αν θυμίζει ένα λουλούδι, ένα Άγιο της εκκλησίας και ποια χαρακτηριστικά τους αντιπροσωπεύουν. Η νηπιαγωγός τα έγραψε σε ένα λουλουδένιο χαρτί και φτιάχτηκε μία κορνίζα που στόλισε την τάξη.


Τα παιδιά έφεραν φωτογραφίες τους σε βρεφική ηλικία, τις παρουσίασαν και μίλησαν για τον εαυτό τους αναφέροντας το αγαπημένο φαγητό, χρώμα και παιχνίδι τους. Αφού οι προτιμήσεις καταγράφτηκαν από την νηπιαγωγό, παίξαμε το παιχνίδι <<για ποιον μιλάει;>>.Τα παιδιά έπρεπε να βρούν το όνομα του παιδιά σύμφωνα με τις πληροφορίες που έδινε η νηπιαγωγός.Το κατάφεραν πολύ καλά γιατί θυμήθηκαν πολλά παιδιά τις προτιμήσεις του καθενός.



Στη συνέχεια ζωγράφισαν τον εαυτό τους όπως είναι τώρα, προσπαθώντας να τον αποδώσουν όπως καλύτερα μπορούν. Το άλμπουμ που φτιάξαμε, κολλώντας και γράφοντας το όνομα με την βοήθεια της καρτέλας, χαροποίησε τα παιδιά και το πήραν στο σπίτι γεμάτα περηφάνια.




Έγραψαν το όνομα τους χρησιμοποιώντας την πλαστελίνη



και εντρύφησαν στα μαθηματικά κάνοντας αντιστοίχιση. Τοποθέτησαν τόσες πεταλούδες με το όνομα τους όσα και τα λουλουδοπαιδάκια



Ταυτόχρονα φτιάξαμε τις λουλουδομέρες της εβδομάδας






το λουλουδοημερολόγιο





το πίνακα καιρού


και φυσικά δεν ξεχάσαμε να δημιουργήσουμε το λιβάδι στο οποίο ανθίζει η καλή συμπεριφορά. Τα παιδιά σε ομάδες ζωγράφισαν λουλούδια, δέντρα, ζώα, πεταλούδες και κόλλησαν τις εικόνες που έδειχναν την καλή συμπεριφορά των παιδιών στο νηπιαγωγείο (οι κανόνες συζητήθηκαν και συμφωνήθηκαν από όλη την ομάδα). Μάλιστα τα παιδιά πρότειναν ότι όποιος δεν τηρεί τους κανόνες θα χάνει την αγαπημένη ασχολία του με ένα παιχνίδι.





Την Τρίτη και την Παρασκευή ασχοληθήκαμε με την παγκόσμια ημέρα της Τρίτης Ηλικίας και των Ζώων αντίστοιχα που θα αναρτηθούν με άλλες ετικέτες.

(οι εικόνες των κανόνων εκτυπώθηκαν από blog συναδέλφων που φυσικά κάνουν εξαιρετική δουλειά και δίνουν πολλές ιδέες. Επειδή δεν είναι δυνατόν να θυμηθούμε τα συγκεκριμένα blog, δεν αναφέρεται η ιστοσελίδα τους. Τους ευχαριστούμε όμως πολύ για την βοήθεια τους).


 




Παρασκευή 27 Σεπτεμβρίου 2013

Το χαρούμενο λιβάδι άνθισε....

........στο σχολείο μας, αφού τα παιδιά έχοντας επιλέξει τα «λουλουδο-συρτάρια» για τις εργασίες τους, τα αναγνώριζαν παίζοντας μια παραλλαγή του παραδοσιακού παιχνιδιού «Πούντο, πούντο το δαχτυλίδι»-στην περίπτωση μας λουλουδάκι! Έτσι, τραγουδούσαμε όλοι μαζί αλλάζοντας λίγο το τραγούδι ως προς τους στίχους και όταν η νηπιαγωγός έλεγε το όνομα ενός παιδιού, εκείνο πήγαινε να βρει το συρτάρι του.

Στη συνέχεια, κάποια από τα παιδιά παρατήρησαν ότι ορισμένα παιδιά τους «έπαιρναν» τη θέση, άλλαζαν όλη την ώρα καρεκλίτσα και αυτό είχε λίγο προβληματίσει την ομάδα. Αφού το συζητήσαμε, υπήρξαν διάφορες ιδέες για το τι μπορούμε να κάνουμε, να γράψουμε το όνομά μας στην καρέκλα, να γίνουμε μια ομάδα κ.α.
Γι' αυτό μοιράστηκαν στα παιδιά κύκλοι από χαρτόνι σε 5 διαφορετικά χρώματα, ώστε να χωριστούν σε ομάδες και το κάθε παιδί καθόταν με εκείνο που είχε το ίδιο χρώμα. Μόλις σχηματίστηκαν οι ομάδες και τα παιδιά αναγνώρισαν το χρώμα της ομαδούλας που ανήκουν, παρατήρησαν και το σχήμα του κύκλου που τους είχε μοιραστεί. Είπαν ότι γνωρίζουν κι άλλα σχήματα, ανέφεραν τα ονόματά τους και τα έδειξαν με τα δάχτυλά τους.
Κατόπιν, τοποθετήθηκαν στο πάτωμα 5 χαρτόνια αντίστοιχα των ομάδων που σχηματίστηκαν και κάθε φορά που τα παιδιά άκουγαν το χρώμα της ομάδας τους, πατούσαν πάνω στο ανάλογο χαρτόνι ως ομάδα.
Όταν η νηπιαγωγός έλεγε «ελάτε όλοι», όλα τα παιδιά σύμφωνα με τις ομάδες τους πήγαιναν στο χρωματιστό χαρτονάκι της ομάδας τους. Μάλιστα, όταν η κάθε ομάδα συγκεντρωνόταν πάνω στο χαρτόνι της, κάθε φορά έκανε διαφορετικές κινήσεις, π.χ. ότι βλέπει με τα κυάλια, ότι οδηγεί κλπ.
Μετά, κάθισαν σύμφωνα με τις ομάδες τους και έκοψαν τα περιγράμματα λουλουδιών από χαρτόνι για να φτιάξουμε τις περίφημες «λουλουδο-ομάδες» μας και να τις βλέπουμε μέσα στην τάξη μας. Έτσι, θα θυμόμαστε ότι το κάθε παιδάκι ανήκει σε μια ομαδούλα που το ένα βοηθάει το άλλο, του θυμίζει αν ξεχάσει την καρέκλα του ή την τσάντα του. Κάθε μέρα της εβδομάδας, μια ομάδα θα είναι υπεύθυνη για την τάξη, την τακτοποίηση της γενικά και ειδικότερα θα σερβίρει το μεσημεριανό φαγητό και θα στρώνει τα στρωματάκια για την ώρα της χαλάρωσης-ύπνου των παιδιών.
Αφού ετοιμάστηκαν οι ομάδες εργασίας, τα παιδιά μέσω ενός παιχνιδιού προσπάθησαν να βρουν την σωστή θέση τους στο τραπέζι της ομάδας τους. Όταν ακουγόταν  ένα allegro μουσικό κομμάτι που είχε επιλέξει η νηπιαγωγός, τα παιδιά κινούνταν στο χώρο πολύ γρήγορα και όταν αυτό σταματούσε, τα παιδιά έβρισκαν τη θέση στο τραπέζι τους.
Τα χρώματα στις «λουλουδο-ομάδες», μας έφεραν και έναν άλλον πολύχρωμο φίλο μας που ήθελε να μας γνωρίσει...τον γνωστό στους/στις περισσότερους/ες, Έλμερ!
Διαβάσαμε την ιστορία του,αναγνωρίσαμε τα πολλά χρώματά του και φτιάξαμε και τον δικό μας παρδαλό ελέφαντα!
Με αφορμή την αφήγηση της ιστορίας «Το σχολείο των πουλιών» που μιλούσε για τα πουλάκια που πήγαιναν στο δικό τους σχολείο με τη δασκάλα τους, τη σοφή κυρία κουκουβάγια, έγινε μια αναφορά στους κανόνες που ως μέλη μιας ομάδας  ακολουθούμε για να περνάμε όλοι καλά στο σχολείο μας.
Ας ελπίσουμε να ανθίσουν και όμορφες, λουλουδο- συμπεριφορές στη συνέχεια για να περνάμε ευχάριστα όλοι και όλες!
(Οι παραπάνω δραστηριότητες ολοκληρώθηκαν από τα δύο τμήματα του νηπιαγωγείου μας. Καλή συνέχεια σε όλους/ες και καλή δύναμη!)

Παρασκευή 20 Σεπτεμβρίου 2013

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΓΝΩΡΙΜΙΑΣ, ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΚΑΙ ΕΞΟΙΚΕΙΩΣΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΧΩΡΟ

Την συγκεκριμένη εβδομάδα ασχοληθήκαμε με παιχνίδια γνωριμίας για να έρθουμε ακόμα πιο κοντά ο ένας με τον άλλο, με παιχνίδια εμπιστοσύνης έτσι ώστε τα παιδιά να νιώσουν οικεία μεταξύ τους και μουσικοκινητικά παιχνίδια με βάση την αναγνώριση των χρωμάτων τα οποία χρησιμοποιήθηκαν ως ερέθισμα είτε για να γνωρίσουμε τον χώρο της τάξης είτε για να εξοικειωθούμε με το σώμα μας.

Τα παιδιά τραβούν τραβούν μία χρωματιστή κορδέλα έχοντας κλειστά τα μάτια τους.


Εν συνεχεία, με την συνοδεία μουσικής, κινούνται στον χώρο χορεύοντας με την κορδέλα τους και ακολουθώντας τις οδηγίες της νηπιαγωγού ( ψηλά, χαμηλά, κύκλους, φιδάκι, στο δεξί ή αριστερό χέρι)


Αφού παίξαμε με τις κορδέλες, χωριστήκαμε σε ομάδες ανάλογα με το χρώμα αυτής. Η νηπιαγωγός κάλεσε τις χρωματιστές ομάδες να βρουν το χρώμα της ομάδας τους ( είχε τοποθετήσει από πριν ένα διαφορετικό χρώμα σε κάθε γωνιά της τάξης) και τα παιδιά έπαιξαν στις γωνιές σύμφωνα με τις οδηγίες(έπρεπε να παρατηρήσουν πώς είναι η κάθε γωνιά, τα αντικείμενα που έχει και πώς μπορούμε να παίξουμε σε αυτές)


Στην συζήτηση που ακολούθησε, η κάθε ομάδα μίλησε για την γωνιά στην οποία ήταν και αναφέρθηκαν οι κανόνες τακτοποίησης των υλικών καθώς και ο αριθμός των ατόμων που μπορούν να παίξουν. Τα παιδιά βρήκαν την εικόνα με την κάθε γωνιά και με την βοήθεια της νηπιαγωγού έγραψαν τον αριθμό των παιδιών που θα παίζουν ζωγραφίζοντας παράλληλα τόσα παιδιά όσα ο αριθμός υποδείκνυε.
Έπειτα, κινήθηκαν στο χώρο με την συνοδεία μουσικής χωρίς να αγγίζουν ο ένας τον άλλο.


Στο σταμάτημα της μουσικής μεταμορφώνονταν σε μικρές μπαλίτσες


Η νηπιαγωγός έκρυβε ένα παιδί και τα υπόλοιπα έπρεπε να βρουν ποιος φίλος της ομάδας ήταν κρυμμένος. Αν δεν το έβρισκαν κοιτώντας γύρω τους, το κρυμμένο παιδί έλεγε μία γλυκιά καλημέρα για να τους βοηθήσει.


Η κ. Μαργαρίτα, εξηγώντας τους κανόνες του παιχνιδιού στα παιδιά


θέλησε να δώσει ακόμα μεγαλύτερη έμφαση στο να νιώσουν τα παιδιά κοντά το ένα στο άλλο και να εξοικειωθούν με το σώμα τους. Κάλεσε τα παιδιά να διαλέξουν το χρώμα που προτιμούν και αφού τα παιδιά το αναγνώρισαν και το κατονόμασαν 


κινήθηκαν στον χώρο με την συνοδεία της μουσικής. Στο σταμάτημα αυτής έπρεπε αρχικά να μείνουν ακίνητα αγαλματάκια,


 έπειτα να γίνουν ομάδες με κριτήριο το χρώμα τους


και στο τέλος οι ομάδες να δημιουργήσουν με το σώμα τους και με συνεργασία μεταξύ τους, κύκλους, γραμμές και τρίγωνα.



 Η κάθε ομάδα εκτελούσε τις οδηγίες της νηπιαγωγού και κάθε φορά με έναν μαγικό τρόπο έπαιρνε δύναμη από τη χαρούμενη μουσική.

Τέλος, διαβάσαμε το παραμύθι << Το χαρούμενο λιβάδι>> όπου αφηγείται την ιστορία μιας παπαρούνας όπου ήθελαν να την ξεριζώσουν επειδή ήταν διαφορετική στο χρώμα από τα υπόλοιπα λουλούδια στο λιβάδι και συγκεκριμένα από τις άσπρες μαργαρίτες. 


Το παραμύθι στάθηκε η αφορμή να μιλήσουμε για τα συναισθήματα των ηρώων, για την διαφορετικότητα και για το πόσο σημαντικό είναι να είμαστε μοναδικοί και ξεχωριστοί. Τα παιδιά μέσα από την ιστορία κατάλαβαν ότι όλοι είμαστε ίδιοι αλλά και διαφορετικοί και ότι οι διαφορές μας δεν είναι κάτι που μας χωρίζει αλλά μας ενώνει γιατί όλοι μαζί δημιουργούμε ένα όμορφο, πολύχρωμο και ευωδιαστό λιβάδι. Μάλιστα, το σχολείο μας ονομάστηκε λουλουδοσχολείο, τα παιδιά- λουλουδοπαιδιά που κάθονται στα λουλουδοτραπέζια και παίζουν στις λουλουδογωνιές. Το  παραμύθι έδωσε την αφορμή για ένα παιχνίδι σύνθετων λέξεων που διασκέδασε αρκετά τα παιδιά. Για αυτό και φτιάξαμε τα λουλουδοσυρτάρια μας κόβοντας λουλούδια, γράφοντας το όνομα και διαλέγοντας το συρτάρι  για τις εργασίες των παιδιών.


Σάββατο 14 Σεπτεμβρίου 2013

ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΗΜΕΡΕΣ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ


 Τα σχολεία ξεκίνησαν στις 11 Σεπτεμβρίου 2013 με τον καθιερωμένο αγιασμό. Η επόμενη ημέρα ήταν γεμάτη από παιχνίδια γνωριμίας έτσι ώστε να γνωριστούν τόσο τα παιδιά μεταξύ τους όσο και να νιώσουν οικεία με εμάς. Με την συνοδεία απαλής μουσικής και την χρήση μιας μπάλας, ακούστηκαν τα ονόματα όλων των παιδιών.Τα παιδιά με χαρά ανέφεραν το αγαπημένο τους χρώμα κάνοντας μία χαρακτηριστική κίνηση με την μπάλα, χόρεψαν όλα μαζί ή σε ζευγάρια και ήρθαν κοντά είτε χαιρετώντας το ένα το άλλο ( γελώντας,θυμωμένα,γλυκά,ναζιάρικα κ.τ.λ) είτε ακουμπώντας ένα μέρος του σώματος τους με το αντίστοιχο μέρος του παιδιού με το οποίο ήταν ζευγάρι ( ώμος, μύτη, πλάτη, χέρι, γόνατο). Ο χορός, το τραγούδι και το παιχνίδι ενθουσίασαν τα παιδιά και όλοι ήρθαμε πιο κοντά μέσα από τα γέλια, το χαμόγελο και την χαρά. Φυσικά, δεν ξεχάσαμε να φάμε και το πρωινό μας ώστε να πάρουμε δυνάμεις για να συνεχίσουμε με ακόμα μεγαλύτερο κέφι. Στο τέλος της εβδομάδας τα παιδιά έκοψαν καρδιές, έγραψαν σε αυτές , όσα μπορούσαν, το όνομα τους και κόλλησαν τις γυαλιστερές χάντρες που προτιμούσαν. Φόρεσαν την καρδιά με το μανταλάκι στην μπλούζα τους και έφυγαν με τις πιο γλυκές εντυπώσεις για το νηπιαγωγείο. ( οι δραστηριότητες που έγιναν και από τα δύο τμήματα του σχολείου ήταν περισσότερες αλλά δεν τραβήχτηκαν οι ανάλογες φωτογραφίες για να παρουσιάσουμε. Οι πρώτες ημέρες στο νηπιαγωγείο είναι αρκετά δύσκολες ως προς το θέμα της προσαρμογής και ο χρόνος λιγοστός. Τα παιδιά πρέπει να γνωρίσουν καλά τους χώρους, την χρήση της τουαλέτας και κάποιους βασικούς κανόνες για το πρωινό και το παιχνίδι στην αυλή).

ΚΑΛΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 

                                 

                                     




                                      


                                      

Πέμπτη 5 Σεπτεμβρίου 2013

ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΩΝ ΣΤΡΟΥΜΦ...






ΚΑΛΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ


Την Τετάρτη, 11 Σεπτεμβρίου 2013, θα πραγματοποιηθεί στο 15ο ολοήμερο Νηπιαγωγείο Κορυδαλλού, στις 9.30 π.μ ο καθιερωμένος αγιασμός. 




Ευχόμαστε σε όλους τους γονείς, τους συναδέλφους και τους μαθητές μία χρονιά δημιουργική, εποικοδομητική, ευχάριστη, γεμάτη νέες ιδέες ,συνεργασία και ανάπτυξη.

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ!!!!!! 

Πέμπτη 8 Αυγούστου 2013

ΚΑΛΟ ΜΗΝΑ...



Βαν Γκογκ- Φως


Οδυσσέας Ελύτης

Ο Αύγουστος

Ο Αύγουστος ελούζονταν μες στην αστροφεγγιά
Κι από τα γένια του έσταζαν άστρα και γιασεμιά
Αύγουστε μήνα και Θεέ σε σέναν ορκιζόμαστε
Πάλι του χρόνου να μας βρεις στο βράχο να φιλιόμαστε
Απ΄την Παρθένο στον Σκορπιό χρυσή κλωστή να ράψουμε
Κι έναν θαλασσινό σταυρό στη χάρη σου ν΄ανάψουμε
Ο Αύγουστος ελούζονταν μες στην αστροφεγγιά
Κι από τα γένια του έσταζαν άστρα και γιασεμιά.

       (Τα Ρω του Έρωτα, Ο. Ελύτης, εκδ. Ίκαρος)




ΦΟΒΟΣ ΚΑΙ ΦΟΒΙΑ....

Τι είναι φόβος και τι φοβία;

Ο φόβος είναι ένα φυσιολογικό συναίσθημα που σχετίζεται με μια γνωστή στο άτομο εξωτερική απειλή. Είναι απόλυτα αναγκαίος, καθώς μας προστατεύει από καταστάσεις που μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο τη ζωή και την υγεία μας.
Η φοβία είναι ο αδικαιολόγητος φόβος και η υπερβολική αντίδραση του ατόμου μπροστά σε ένα αντικείμενο ή μία κατάσταση. Είναι ένας άγνωστος και ασαφής κίνδυνος εσωτερικής προέλευσης. Το άτομο αποφεύγει το φοβικό αντικείμενο ή την κατάσταση και καθώς η αποφυγή εδραιώνει τη φοβία, δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος που κατά κανόνα οδηγεί στη γενίκευση.
Για τις ηλικίες των 2 έως 4 ετών, ο πιο γνωστός παιδικός φόβος είναι αυτός των ζώων, ενώ από τα 4 έως τα 6 χρόνια, τα παιδιά εκφράζουν τον φόβο για το σκοτάδι και τα φαντάσματα, γιατί ακόμη δεν έχουν ξεχωρίσει το αληθινό από το φανταστικό. Επίσης, συνηθισμένοι φόβοι είναι αυτοί που αφορούν σε σεισμούς, πλημμύρες ή άλλα ακατανόητα για το παιδί φυσικά φαινόμενα.
Οι φόβοι αρχίζουν σταδιακά να μειώνονται όσο το παιδί αναπτύσσει τη γνωστική του ικανότητα να κατανοεί τον κόσμο και να ερμηνεύει λογικά τα φαινόμενα γύρω του, οπότε μέχρι τα 12 αναμένεται και η εξάλειψη των φόβων.
Το πρόβλημα όμως προκύπτει από τη στιγμή που το παιδί συνεχίζει να φοβάται αδικαιολόγητα, οπότε μιλάμε πια για φοβία.

Ποιες είναι οι αιτίες ανάπτυξης φοβιών;

Συνήθως τα παιδιά ‘κληρονομούν’ τις φοβίες των γονιών τους. Αν για παράδειγμα μια μητέρα φοβάται πολύ τα σκυλιά και τα αποφεύγει ή πανικοβάλλεται στη θέα τους, παρουσία του παιδιού, τότε αναμφισβήτητα και το παιδί θα αναπτύξει την ίδια φοβία για τα σκυλιά. Ακόμη κι αν η μητέρα δεν δείχνει άμεσα τη φοβία της αλλά απλά την αναφέρει ή περιγράφει μια κατάσταση με τρομακτικές λεπτομέρειες, περνά τότε και στο παιδί της την ίδια φοβία. Το παιδί μάλιστα, διατρέχει τον κίνδυνο να αναπτύξει γενίκευση φοβίας για τα περισσότερα, αν όχι για όλα, τα ζώα. Αν ένας πατέρας φοβάται υπερβολικά τις ασθένειες και τα μικρόβια, μοιραία θα περάσει την ίδια αντίληψη και στο παιδί του, το όποιο θα αναπτύξει μικροβιοφοβία ή αρρωστοφοβία.
Ένας άλλος βασικός λόγος ανάπτυξης παιδικών φοβιών είναι η ύπαρξη τραυματικών γεγονότων στη ζωή του παιδιού. Για παράδειγμα, ένα τραγικό δυστύχημα στο οποίο ήταν μάρτυρας ή και θύμα, σοβαροί τραυματισμοί του ίδιου του παιδιού ή άλλων σημαντικών για αυτό προσώπων, τρομακτικές καταστάσεις, κακοποιήσεις ή ακόμη και παρακολούθηση μιας τρομακτικής και βίαιης ταινίας, που το παιδί δεν μπόρεσε να εξηγήσει με τη λογική του, αποτελούν παράγοντες πολύ υψηλού κινδύνου για την ανάπτυξη φοβιών, συνοδευόμενων από το σύνδρομο μετατραυματικού στρες (PTSD). Στις περιπτώσεις αυτές, το παιδί χρειάζεται ψυχοθεραπεία με ειδικευμένο ψυχοθεραπευτή.

Πως αντιμετωπίζουμε την παιδική φοβία:

  • Ακούμε το παιδί με κατανόηση και προσοχή.
  • Δεν το κοροϊδεύουμε και δεν το γελοιοποιούμε, δεν υποτιμούμε το άγχος του μπροστά σε αυτό που φοβάται.
  • Δεν το εκθέτουμε με τη βία μπροστά σε αυτό που του δημιουργεί άγχος, γιατί έτσι εντείνουμε τη φοβία του.
  • Η έκθεση στο φοβικό αντικείμενο ή κατάσταση πρέπει να γίνεται σταδιακά και σε απόσταση ασφαλείας του παιδιού από το φοβικό αντικείμενο.
  • Αν το παιδί έχει φοβία για το σκοτάδι, καλό είναι να έχουμε ένα φως τη νύχτα στο δωμάτιο του.
  • Σε άλλου είδους παιδικές φοβίες, όπως για παράδειγμα φοβίες ζώων, μπορούμε να αποτελέσουμε εμείς πρότυπο μίμησης για το παιδί. Είναι καλό να μας βλέπει το παιδί να παίζουμε, να φροντίζουμε, να χαϊδεύουμε ένα ζώο. Έτσι, σιγά- σιγά και χωρίς καμία πίεση και εξαναγκασμό, το παιδί βλέπει και κατανοεί ότι το ζώο δεν είναι τόσο επικίνδυνο όσο νόμιζε.
  • Επίσης, σε περιπτώσεις καταστάσεων που δημιούργησαν φόβο στο παιδί, αντιμετωπίζουμε εκείνη τη στιγμή την κατάσταση και αποκαθιστούμε άμεσα την αντίληψη του παιδιού για το συμβάν. Για παράδειγμα, το παιδί μας καθώς του μαθαίνουμε να κολυμπά στη θάλασσα, ξαφνικά βυθίζεται στο νερό: στην περίπτωση αυτή, βγάζουμε το παιδί αμέσως στην επιφάνεια της θάλασσας, το φροντίζουμε, του εξηγούμε τι έγινε και συνεχίζουμε κανονικά το μπάνιο μαζί του. Αν σε αυτή την περίπτωση απομακρύνουμε το παιδί από τη θάλασσα, τότε έχει πια γεννηθεί για τα καλά η φοβία του για το κολύμπι, καθώς η φυγή, κατά κανόνα, εδραιώνει τη φοβία.
  • Η θεραπεία των γονέων απέναντι στις φοβίες τους, είναι ένας ακόμη τρόπος αντιμετώπισης των παιδικών φοβιών, είτε με ατομική ψυχοθεραπεία του παιδιού ή με οικογενειακή ψυχοθεραπεία και εκπαίδευση οικογένειας.

Η σχολική φοβία

Μία πολύ συχνή φοβία, όσο και επίκαιρη αυτές τις μέρες, είναι η σχολική φοβία. Ο όρος σχολική φοβία περιγράφει την έντονη άρνηση του παιδιού να πάει σχολείο λόγω του έντονου και παράλογου φόβου για κάποιες πτυχές της σχολικής ζωής (Herbert,1998). Η ανάπτυξη της σχολικής φοβίας δε συνδέεται συνήθως με κακή απόδοση του παιδιού στο σχολείο. Αντίθετα πολλές φορές, τα παιδιά που εμφανίζουν το πρόβλημα είναι επιμελείς μαθητές με καλές επιδόσεις.
Το παιδί που εκδηλώνει τη σχολική φοβία βασανίζεται συνήθως από την έγνοια ότι πρέπει να αφήσει (αποχωριστεί) το σπιτικό περιβάλλον και όχι τόσο από ένα συγκεκριμένο φόβο στο σχολείο. Έτσι, επικαλείται διάφορους λόγους για να παραμείνει στο σπίτι, που συνήθως δεν πείθουν τους οικείους του. Δεν πρέπει να συγχέουμε τη σχολική φοβία με τις πρώτες αρνητικές αντιδράσεις του παιδιού όταν πρωτοπηγαίνει στο σχολείο. Είναι απόλυτα φυσιολογικό το παιδί να δείχνει έναν ενστικτώδη φόβο προς το άγνωστο. Το σχολικό περιβάλλον για το «νεοσύλλεκτο» μαθητή είναι κάτι άγνωστο. Είναι φυσικό λοιπόν τις πρώτες μέρες της εισόδου του παιδιού στο σχολείο να υπάρχουν ακόμη και έντονες αντιδράσεις και άρνηση του παιδιού να πάει στο σχολείο. Οι εκδηλώσεις αυτές μετά τις πρώτες εντυπώσεις, συνήθως υποχωρούν. Επίσης, δεν πρέπει να συγχέουμε τη σχολική φοβία με άλλους συγκεκριμένους και πραγματικούς φόβους που εκδηλώνει το παιδί για το σχολείο, όπως π.χ. φόβο για κάποιο συμμαθητή ή κάποιο διαγώνισμα, κλπ.
Πώς λοιπόν διακρίνουμε τη σχολική φοβία από άλλου είδους φόβους και φοβίες; Το παιδί που διακατέχεται από σχολική φοβία παρουσιάζει ορισμένα από τα παρακάτω:
  • Αόριστα σωματικά συμπτώματα, όπως στομαχόπονοι, πονοκέφαλοι, πόνος στο λαιμό, ναυτία ή ζάλη, διάρροια, ιδιοτροπίες στο φαγητό, νυχτερινούς εφιάλτες, ενούρηση, εγκόπριση, κλπ.
  • Το παιδί έχει απουσιάσει πέντε ή περισσότερες μέρες από το σχολείο εξαιτίας αυτών των συμπτωμάτων, τα οποία εμφανίζονται κατά κύριο λόγο το πρωί.
  • Την ώρα που πρέπει να πάει το παιδί στο σχολείο παρουσιάζει συμπτώματα αντικοινωνικής συμπεριφοράς, όπως εκρήξεις θυμού, επιθετικότητα, υπερκινητικότητα, άρνηση να δεχτεί φαγητό, συμπτώματα τα οποία επιδεινώνονται τη στιγμή της αναχώρησης για το σχολείο ή κατά την άφιξη στο σχολικό χώρο.
  • Συνήθως υπάρχουν ελάχιστα συμπτώματα κατά τα σαββατοκύριακα και τις διακοπές, ενώ εμφανίζονται την Κυριακή το βράδυ και τη Δευτέρα το πρωί.
  • Το παιδί αναζητά τους γονείς του κατά την παραμονή στο σχολείο και θέλει να γυρίσει στο σπίτι.
  • Τα συμπτώματα έχουν αρχίσει στο νηπιαγωγείο ή στην Α’ τάξη του δημοτικού και κάποιες φορές ενδέχεται να εμφανιστούν και στο Γυμνάσιο. Η πιο συχνή εμφάνιση τους σημειώνεται στη Β’ τάξη του δημοτικού σχολείου(Herbert,1998). Tα συμπτώματα αρχίζουν τον Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο.
  • Το παιδί σ’ όλες τις υπόλοιπες δραστηριότητες του φαίνεται υγιές και ενεργητικό.
Ποια παιδιά κινδυνεύουν να πάθουν σχολική φοβία
  • Τα παιδιά που για κάποιο λόγο επιθυμούν να παραμείνουν προσκολλημένα στην οικογένεια, που υιοθετούν συμπεριφορά που δεν αρμόζει στην ηλικία τους, αλλά σε μικρότερη ηλικία π.χ. νηπιακή ηλικία (πιθανή εκδήλωση ζήλιας λόγω νέου μωρού).
  • Τα παιδιά γονιών που διακατέχονται από φοβίες, πανικό, άγχος, ανασφάλεια, συναισθηματικές καταστάσεις που μεταδίδονται στο παιδί λόγω της ιδιαίτερης εξάρτησής του από τους γονείς σ’ αυτή την ηλικία (προσχολική, σχολική).
  • Όταν η οικογένεια δεν έχει αναπτύξει κοινωνικότητα και οι γονείς νιώθουν πως δεν έχουν ικανοποιήσει επαρκώς τις δικές τους ανάγκες προσωπικές, επαγγελματικές, κλπ.
  • Τα παιδιά που έχουν βιώσει πολλαπλές αρνητικές εμπειρίες στο σχολείο (απορριπτικός δάσκαλος, κακές σχέσεις με συνομήλικους, κλπ.).
  • Τα παιδιά που έχουν βιώσει ή βιώνουν ψυχοπιεστικά γεγονότα στην οικογένεια: ασθένεια, θάνατο, διαζύγιο, οικονομικά θέματα, σε συνάρτηση συνήθως με το πώς οι γονείς αντιμετωπίζουν τα θέματα αυτά.

Αντιμετώπιση

Το παιδί πρέπει να επιστρέψει στο σχολείο. Οι γονείς θα βοηθούσαν προς το σκοπό αυτό αν αρχικά μπορούσαν να διερευνήσουν την αρχική εκδήλωση του φαινομένου αυτού στο παιδί. Ο φόβος και η άρνηση για το σχολείο αφορούν τις διαπροσωπικές του σχέσεις, την πιθανή χαμηλή επίδοση του ή το σχολείο γενικά; Οι γονείς πρέπει να παρατηρήσουν τους τρόπους με τους οποίους εκφράζει το παιδί τα συναισθήματα του, δείχνοντας υπομονή, σταθερότητα στη συμπεριφορά τους και έμπρακτο ενδιαφέρον για τη συμπεριφορά του.
Όταν το παιδί παραπονείται ότι είναι άρρωστο πρέπει να κρίνουν από όσα ξέρουν για την προσωπικότητά του κατά πόσο συμβαίνει κάτι τέτοιο ή το παιδί προσπαθεί να κερδίσει την παραμονή στο σπίτι. Είναι πολύ σημαντικό να εδραιωθούν στο σχήμα επικοινωνίας γονέων και παιδιού, τόσο η έκφραση συναισθημάτων (π.χ. του φόβου για το σχολείο) όσο και η συζήτηση για όσα συνέβησαν στη σχολική μέρα του παιδιού είτε καλά είτε άσχημα.
Η συνεργασία γονέων-σχολείου έχει επίσης μεγάλη σημασία για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων της σχολικής φοβίας. Οι γονείς μπορούν να μοιραστούν το πρόβλημα με το προσωπικό του σχολείου, με σκοπό να συμβάλλει από τη δική του πλευρά στη σταδιακή επανένταξη του παιδιού στο σχολείου. Το υποστηρικτικό κλίμα στην τάξη, τα σαφή όρια από την πλευρά του δασκάλου αλλά και η θερμή υποδοχή του παιδιού στην πόρτα από το δάσκαλο για κάποιο διάστημα , έτσι ώστε να απαλυνθεί ο αποχωρισμός από το γονιό, θα εξομάλυναν τη φοβική αντίδραση του παιδιού προς το σχολείο.
Ένας ακόμη τρόπος αντιμετώπισης των συμπτωμάτων θα ήταν η ένταξη του παιδιού σε αθλητικές ομάδες, οι επισκέψεις στα σπίτια άλλων παιδιών, οι συχνές, κατά το δυνατόν, έξοδοι από το σπίτι για την γενικότερη κοινωνικοποίηση του παιδιού.
Σε αρκετές περιπτώσεις η έγκαιρη συνεργασία με ψυχολόγο ή παιδοψυχίατρο θα βοηθούσε σε πολλά επίπεδα. Αν δείτε ότι τα συμπτώματα παραμένουν και επηρεάζουν τη καθημερινότητα του παιδιού σας θα ήταν καλύτερο να συμβουλευτείτε έναν ειδικό.